ID #82786 | ημερομηνία: 2024-06-22
Μαρια Μανασή | 306 κριτικές
Ζενέ
Ο καβγατζής της Βρέστης του Ζαν Ζενέ είναι ένα ποιητικό μυθιστόρημα όπου στην «τρύπα» που δημιουργεί το Κακό έρχονται και πέφτουν όλες οι «καλές ποιότητες» του ανθρώπου, για να εξαφανιστούν εκεί μέσα και στη συνέχεια να δημιουργήσουν ένα σύμφυρμα που βρίσκεται «πέραν του καλού και του κακού. Στον Καβγατζή της Βρέστης έχουμε να κάνουμε ακόμα με μια «ηθική του παρόντος» που μας υποχρεώνει να χρησιμοποιούμε τους ηθικούς όρους «καλό» και «κακό» και όχι τους αντίστοιχους αισθητικούς «όμορφο» και «άσχημο». Ωστόσο, το Κακό στον Ζενέ είναι όμορφο όπως σε όλους τους «καταραμένους».Έχει γίνει δηλαδή, μια ποιότητα αισθητική όπου «η ουσία της ζωής είναι μια υπερβολή, είναι η ασωτία της ζωής». Έχουμε, λοιπόν, στον Καβγατζή της Βρέστης ένα ναύτη που, καθώς αράζει στο λιμάνι της Βρέστης, αποσπάται από την α-ηθική αγνότητα της μάνας θάλασσας και πετιέται στη «θάλασσα» των ανθρώπων, την περιχαρακωμένη για τις ανάγκες του δράματος στους τέσσερις τοίχους ενός μπαρ. Ο Καβγατζής είναι ένας ναυαγός, κατά κάποιον τρόπο. Συνεπώς, ο Καβγατζής είναι ένας εκ-πεσμένος Άγγελος, που δεν παύει να είναι αγγελικός για το λόγο και μόνο πως ξέπεσε. (Ο Σατανάς είναι ένας εκπεσμένος Άγγελος, που, όμως, δεν παύει να διατηρεί τις αρχικές αγγελικές του ικανότητες από πρακτική τουλάχιστον άποψη: έχει δυνάμεις «υπερφυσικές».) Ένας εκπεσμένος Άγγελος είναι και ο Ζενέ πάντα σύμφωνα με τον Σαρτρ. Φαίνεται, μάλιστα, πως ο Ζενέ σε τούτη την «πνευματική» του «αυτοβιογραφία», αυτό ακριβώς προσπαθεί να πει: πως είναι ένας Άγγελος με κομμένα φτερά, ένας χθόνιος Άγγελος, που, μια και δεν μπορεί πια να ανυψωθεί στα ουράνια, βουλιάζει ολοένα και περισσότερο στα Τάρταρα. Αυτό κάνει και ο Καβγατζής. Από «υποδειγματικός άντρας», που τον ερωτεύεται ένας άλλος «υποδειγματικός άντρας», ο υποπλοίαρχος εκπίπτει σιγά σιγά και σχεδόν χωρίς να το πάρει είδηση, σε «μισό άνδρα»: γίνεται ομοφυλόφιλος, στην αρχή από βεβαιότητα για τον ανδρισμό του και μετά από… καθίζηση στο τέλμα του λιμανιού, δηλαδή στη Γη των Ανθρώπων, των ξεκομμένων από τη συμπαντική συνέχεια των ανθρώπων που προσπαθούν να κολλήσουν τα κομμάτια τους με κάθε μέσο και με κάθε τρόπο, ακόμα και με το αίμα.